معصومه دهقان– اظهارات تازه وزیر فرهنگ درباره تعیین تکلیف معاونت هنری تا پیش از جشنواره‌های فجر، اگرچه از نظر زمانی می‌تواند به این دوره بلاتکلیفی پایان دهد، اما برای جامعه تئاتر هنوز در حد یک وعده باقی مانده است. گفت‌وگوهای پیش‌رو که در پی نامه‌ای سرگشاده از سوی جمعی از هنرمندان تئاتر شکل گرفته، تلاشی است برای یادآوری این نکته ساده اما حیاتی: بحران تئاتر با اعلام زمان حل نمی‌شود، بلکه نیازمند تصمیم، اقدام و بازسازی اعتماد از دست‌رفته است؛ اعتمادی که به باور هنرمندان، بیش از آن‌که در انتظار نام یک مدیر باشد، چشم به تغییر رویکرد مدیریتی دوخته است.

الهام شعبانی، کارگردان و بازیگر تئاتر ، در گفت‌وگویی تحلیلی با اشاره به بلاتکلیفی معاونت هنری، این وضعیت را حاصل تلاقی ضعف‌های ساختاری و بی‌توجهی مدیریتی می‌داند؛ شرایطی که به گفته او بیش از هر چیز، برنامه‌ریزی‌های بلندمدت، پروژه‌های زیرساختی و نسل جوان تئاتر را قربانی کرده و اعتماد عمومی به نهادهای فرهنگی را با چالش مواجه ساخته است.

این بلاتکلیفی معاونت هنری، بیش‌تر نتیجه بی‌توجهی است یا نقص در فرآیندهای ساختاری وزارت؟

نتیجه تلاقی هر دو است؛ ضعف ساختاری زمینه‌ساز شده و بی‌توجهی، آن را به بلاتکلیفی کشانده است.

تا چه حد معتقدید سکوت مدیران، به تضعیف تئاتر کمک کرده است؟

متأسفانه، سکوت، به مثابه رضایت تلقی شده و به تضعیف موضع تئاتر دامن زده است.

به نظر شما، کدام بخش تئاتر بیش از همه قربانی «مدیریت موقت و جزیره‌ای» شده است؟

بیشترین آسیب به «برنامه‌ریزی‌های بلندمدت و پروژه‌های زیرساختی» وارد شده است.

تئاتر به عنوان پل ارتباطی فرهنگ با مردم، چگونه از این بحران آسیب می‌بیند؟

با کاهش کیفیت و کاهش تولیدات اثرگذار، این پل ارتباطی سست شده و کارایی خود را از دست داده است.

آیا می‌توان گفت این بی‌مدیریتی باعث کاهش اعتماد عمومی به نهادهای فرهنگی شده است؟

بله، وقتی بدنه اجرایی شفاف نباشد، اعتماد عمومی به کل نهادهای فرهنگی خدشه‌دار می‌شود.

 اگر این وضعیت ادامه یابد، کدام نسل یا گروه در تئاتر بیش‌تر آسیب می‌بیند؟

نسل جوان و کارگردانان تازه‌نفس که برای شروع کارشان به حمایت ساختاری نیاز دارند.

آیا نامه سرگشاده را می‌توان آغاز یک حرکت سازمان‌یافته برای تغییر محسوب کرد یا فقط هشدار بود؟

این نامه، یک هشدار ضروری بود که پتانسیل آغاز یک مطالبه‌گری سازمان‌یافته را دارد.

به عنوان کارگردان وضعیت تئاتر امروزی را چگونه ارزیابی می‌کنید؟

تئاتر امروز ما در آستانه درخشش بالقوه، متأسفانه گرفتار رکود مدیریتی است.

 صحبت پایانی

تا معاون‌ هنری منصوب نشود مدیران‌ ناکارآمد به آسیب‌های بیشتر دامن می‌زنند.