نیره رضایی مطلق – برنامه «به خانه برمی‌گردیم» برای بینندگانی که در طول 28 سال پیگیرش بودند، هیچ‌وقت تکراری و خسته‌کننده نشده‌ و همچنان از سال۱۳۷۷ تاکنون به عنوان قدیمی‌ترین و پرآوازه‌ترین برنامه خانواده‌محور رسانه‌ ملی شناخته می‌شود. «به خانه برمی‌گردیم» اکنون در مقام برنامه شاخص و پرمخاطب شبکه تهران همچنان توانسته مخاطبان پرشمار خود را حفظ کند. این برنامه فراتر از یک برنامه تلویزیونی، به دورهمی دوست‌داشتنی خانوادگی بدل شده که در کنار گفت‌وگوهای صمیمی و آموزنده، به آموزش مهارت‌های زندگی، تربیتی، روانشناسی، هنری و اجتماعی می‌پردازد.

«به خانه برمی‌گردیم» با حضور کارشناسان و متخصصان حوزه‌های گوناگون، توانسته الگویی برای شبکه‌های استانی باشد تا برنامه‌هایی با محوریت خانواده و جامعه طراحی کنند. توجه ویژه این برنامه به سلامت روان کودکان، نوجوانان و جوانان و تلاش برای ایجاد فضای مهر و همدلی میان خانواده‌ها، سبب شده تا پس از سال‌ها، همچنان یکی از شاخص‌ترین و محبوب‌ترین برنامه‌های تلویزیونی ایران باقی بماند. با مجری این برنامه گفت‌وگویی انجام داده‌ایم که در ادامه می‌خوانید.

برای دانستن پیشینه «به خانه برمی‌گردیم» تنها مجریان آن هستند که در گذر زمان و پس از تغییرات زیاد برنامه همچنان به عنوان برند برنامه حضور دارند و سخنانشان بیش از هر کارشناس رسانه می‌تواند برای حفظ موقعیت و جایگاه این برنامه موثق و موثر باشد. محمد نظری از اولین مجریان «به خانه برمی‌گردیم» است که همزمان با راه‌اندازی این برنامه در شبکه تهران حضور داشته و همانند دیگر مجریان قدیمی این برنامه حضور و اجرایش به این برنامه ارزش و محبوبیت بخشیده ‌است. نظری فارغ‌التحصیل رشته دامپزشکی از دانشگاه تهران است و از آبان 1378 به این برنامه خانوادگی محبوب و پربیننده پیوسته‌ است. دکتر نظری درخصوص پیشینه این برنامه گفت: «به خانه برمی‌گردیم» در زمان مدیریت بهروز مفید با یک نیاز سنجی خیلی دقیق و البته با نگاهی بسیار متفاوت از برنامه‌های «سیمای خانواده» و «تصویر زندگی» که آن زمان از شبکه‌‌های یک و دو روی آنتن می‌رفتند، با همراهی مسعود یمینی تهیه‌کننده‌ای با تجربه در برنامه‌سازی خانواده با اقتباس از نام یک برنامه رادیویی خانوادگی شکل گرفت. زنده بودن برنامه این فرصت و مجال را به مخاطب می‌داد که از حضور مهمان در استودیو تا آموزش آشپزی را برای اولین بار زنده ببیند و البته ساعت پخش آن هم از جمله عناصر موفقیت آمیز این برنامه بود که برای اولین بار برنامه‌ای با محور ‌خانواده، ساعت 5 عصر برای مخاطبی که از محل کار به خانه برمی‌گردد تهیه شد و همین‌ها حجم زیادی از مخاطب را به سمت این برنامه جذب کرد و تا سال‌ها توانست به دلیل پایه‌گذاری درست روی آنتن ماندگار شود.

وی درخصوص ویژگی اجرا در چنین برنامه‌ای عنوان کرد: به دلیل طیف مخاطبان این برنامه حضور مجری در آن به خودی خود هویت بخش است و به اعتبار آن می‌افزاید. حضور من در سال 1378 به عنوان مجری تازه‌ وارد در کنار مجریان شناخته ‌شده و باسوادی چون جواد آتش افروز و خانم درودی هویت مضاعفی برای من که چهار سال بیشتر از حضورم در تلویزیون نگذشته‌ بود، فراهم کرد و سبب دیده شدنم شد. ما سعی می‌کردیم محیط خانواده را در برنامه «به خانه برمی‌گردیم» برای مردم تداعی کنیم و من نیز اجرای بخش آشپزی را برعهده داشتم.

نظری با اشاره به این‌که برنامه «به خانه برمی‌گردیم» بیشتر از این‌که مجری‌محور باشد مهمان‌محور است متذکر می‌شود: تغییر مجری در چنین برنامه‌هایی فقط به آن لطمه می‌زند. ما به عنوان مجری برنامه خانواده حلقه رابطی بین آیتم‌های مختلف این برنامه هستیم و کاراکتر ثابتی داریم و این آیتم‌ها هستند که برمبنای نیاز مخاطب تغییر می‌کنند و مجری باید براساس مهمان حرفی برای گفتن داشته باشد و همراه یک کارشناس، طرح موضوع درست کند، یعنی بتواند یک گفت‌وگوی پزشکی را درست پیش ببرد و پس از آن با یک جامعه‌شناس یا روانشناس درباره موضوعات خانواده و جامعه صحبت کند، به‌ موقع سؤال بپرسد و بداند که در مقابل هر کارشناس چه سوالی را طرح کند که همان سوال مخاطب باشد. اینجاست که نقش مجری مشخص می‌شود. مجری‌ای که سال‌ها در گفت‌وگو و بحث با مهمان ورزیده شده می‌تواند یک گفت‌وگوی معمولی را به یک گفت‌وگوی بسیار خوب تبدیل کند و خواسته مخاطبان از آن کارشناس بدست آورد.

این مجری تصریح ‌کرد: قاعدتا در مقام مجری توانمند باید اطلاعاتت به‌روز باشد و سواد رسانه و تعاملات و ارتباطات اجتماعی‌ات به‌گونه‌ای باشد که به گفتمان برنامه کمک کنی و برنامه را در سطح استاندارد و موفق خود حفظ کنی. اتفاقی که فکر می‌کنم با حضور مجریان ثابت این برنامه رخ داده ‌است.

تغییر مجری، لطمه‌ به هویت برنامه است

 نظری بزرگترین خطا در این برنامه‌ها را تغییر و جابجایی پی‌در‌پی مجریانش دانسته گفت: در برنامه‌هایی که قدمت بیش از پنج سال دارند مجری بخشی از هویت برنامه است چرا که در این مدت مجری ورزیده شده و هدایت برنامه را شناخته و در بلند مدت خود به یک کارشناس تبدیل شده از این رو می‌داند که در مقابل مهمان و کارشناسان برنامه چه اجرایی داشته باشد.

این مجری خود را جزئی از برنامه به شمار آورده عنوان کرد: مجری بخشی از اتاق فکر برنامه است و در تصمیم‌گیری‌ها سهیم است. او باید نیاز مخاطب را بشناسد و این شناخت فردی نیست بلکه در سایه یک امر جمعی و تصمیم همگانی است تا در نهایت با حضور او برایند مناسبی از این همه تجارب بیرون بیاید. آنچه به این برنامه لطمه می‌زند تصمیمات موردی و سلیقه‌ای و موارد دیکته شده ‌است که نتیجه‌ای جز افت مخاطب ندارد.